ผศ.จักรพงษ์ พิมพ์พิมล พร้อมกับทีมงานวิจัย พัฒนาห้องรมลำไย ลดความเข้มข้นสารซัลเฟอร์ฯ

ห้องรม SO2 ระบบหมุนเวียน

เมื่อเทียบกับระดับ ความเข้มข้นของ ซัลเฟอร์ได-ออกไซด์ที่ใช้อยู่ในปัจจุบัน ป้องกันการเกิดโรคและการเกิดสีน้ำตาลที่เปลือกผลลำไยได้ ไม่ต่ำกว่า 20 วัน รวมทั้งสารตกค้าง

ลำไยสด...หลังการเก็บเกี่ยวจะต้องใช้เทคโนโลยีที่จำเป็น คือ การรมด้วยซัลเฟอร์ไดออกไซด์ (SO2) ซึ่งมีความสำคัญต่อผลผลิตในการส่งออกไปจำหน่ายยังต่างประเทศ

ปัจจุบันมักเกิดปัญหาปริมาณสารซัลเฟอร์ไดออกไซด์ตกค้างในผลลำไยสูงกว่าเกณฑ์ที่กำหนดไว้ ทำให้ สาธารณรัฐประชาชนจีน ซึ่งเป็นผู้นำเข้ารายใหญ่ที่สุดเข้มงวดมากขึ้น

ผศ.จักรพงษ์ พิมพ์พิมล พร้อมกับทีมงานวิจัย จากคณะวิศวกรรมและอุตสาหกรรมเกษตร มหาวิทยาลัยแม่โจ้ ได้ดำเนินการวิจัยเรื่อง...ปัญหาปริมาณสารซัลเฟอร์ไดออกไซด์ในลำไยพร้อมกับออกแบบห้องรม SO2 ทั้งจากการเผาผงกำมะถัน และจาก ถังอัดความดันโดยตรงกับผลลำไยสดด้วยระบบหมุนเวียนอากาศแบบบังคับแนวตั้ง

 

ผศ.จักรพงษ์ พิมพ์พิมล

ผศ.จักรพงษ์ บอกว่า การทำงานเริ่มจากการสุ่มเก็บตัวอย่างผลลำไยสด จากสถาน ประกอบการจำนวน 7 แห่ง ในเขต จังหวัดเชียงใหม่ และ ลำพูน ผลปรากฏว่าระดับความเข้มข้นของ SO2 แตกต่างกัน จากนั้นนำมาคำนวณในเชิงเปรียบเทียบถึงปริมาณ แก๊ส SO2 จากถังอัดความดันโดยตรงที่ต้องปล่อยเข้าไปในห้องรม SO2 ที่ได้ออกแบบขึ้นมา ซึ่ง มีความจุ 22.5 ลูกบาศก์เมตร พบว่าในกรณีที่มีปริมาณผลลำไยเท่ากัน การใช้ ระบบหมุนเวียนอากาศแบบปกติต้องปล่อยแก๊สเข้าไปในห้องมากกว่าการ ใช้ระบบหมุนเวียนอากาศแบบบังคับแนวตั้งประมาณร้อยละ 45 หมายความว่า ระบบหมุนเวียนอากาศแบบบังคับสามารถลดปริมาณแก๊ส SO2 ได้ประมาณครึ่งหนึ่ง เมื่อเปรียบเทียบกับการใช้ ระบบหมุนเวียนอากาศแบบปกติ

"  ระบบหมุนเวียนอากาศแบบบังคับแนวตั้ง มีความเหมาะสมอย่างยิ่งที่จะนำมาใช้ในกระบวนการรมผลลำไยสด สามารถลดระดับความเข้มข้นของ ซัลเฟอร์ไดออกไซด์ ให้เหลือเพียง 4,000 ppm หรือประมาณ 4-5 เท่า เมื่อเทียบกับระดับ ความเข้มข้นของ SO2 ใช้กันอยู่ในปัจจุบัน คือ 15,000-20,000 ppm โดยยังคงป้องกันการเกิดโรคและการเกิดสีน้ำตาลที่เปลือกผลลำไยได้ ไม่ต่ำกว่า 20 วัน หลังจากเก็บรักษาที่ อุณหภูมิ 2 องศาเซลเซียส และ ความชื้นสัมพัทธ์ 95 เปอร์เซ็นต์ ที่สำคัญคือช่วยให้ผลลำไยมีปริมาณ SO2 ตกค้าง ในเนื้อผลไม่เกิน 8 ppm ต่ำกว่าเกณฑ์สูงสุด ที่ ประเทศแคนาดา กำหนดไว้ 10 ppm และ สาธารณรัฐ ประชาชนจีน กำหนดไว้ 50 ppm อีกทั้งไม่พบการตกค้างในเนื้อลำไยหลังจากเก็บรักษา 5 วัน" ผศ.จักรพงษ์ กล่าวและว่า

สิ่งที่เป็นข้อแตกต่างสรุปได้ คือ ผลลำไยที่ผ่านการรม SO2 จากถังอัดความดันโดยตรงมีความสดของผิวเปลือก ด้านในขาวและมองเห็นส่วนต่างๆของเซลล์ผิวได้ชัดเจนกว่า ผลลำไยจากสถานประกอบการ ซึ่งมีสีน้ำตาลและเซลล์ผิวค่อนข้างแห้ง สาเหตุเพราะกระบวนการรม SO2 ของสถานประกอบการเป็นการเผาผงกำมะถัน เพื่อให้ได้แก๊สซัลเฟอร์ไดออกไซด์ออกมาต้องใช้ ความร้อนสูงถึง 250 องศาเซลเซียส จึงจะสามารถเผาไหม้ผงกำมะถันได้ ดังนั้น จึงทำให้ภายในห้องรมความร้อนเกิดขึ้น และ ส่งผลกระทบ ต่อคุณภาพของผลลำไย นั่นเอง

ผู้สนใจต้องการไปชมหรือสอบถามเพิ่มเติมที่ ผศ.จักรพงษ์ 0-5387-8117, 08-1366-2993 โทรสาร: 0-5387-8122 E-mail: jakrapho@mju.ac.th ในวันและเวลาราชการ.

ไชยรัตน์ ส้มฉุน